Shënimi i muajit

0
362

Më 7 shtator, në Bruksel pritet të zhvillohet takimi i radhës i presidentëve Aleksandar Vučić e Hashim Thaçi, me lehtësimin e Federica Mogherinit të BE-së, e cila tha se ka për qëllim vazhdimin e punës për të arritur një marrëveshje ligjërisht të obligueshme midis Kosovës e Serbisë. Për Mogherinin, e cila flet në emër të BE-së, “çfarëdo marrëveshje që arrihet mes tyre do të ketë mbështetjen tonë me kusht që të jetë – siç po diskutohet aktualisht – në linjë me të drejtën ndërkombëtare dhe me legjislacionin e BE-së.” Në përpjekje për të siguruar të gjithë ata që po shfaqin nervozizëm me idetë që po qarkullojnë kohët e fundit, ajo iu referua historisë evropiane për të cilën tha se për bazë ka tejkalimin dhe parandalimin e çdo ideje për shtete kombëtare etnikisht të pastra. “Idetë që po qarkullojnë,” e që po shkaktojnë nervozizëm tek shumë vetë në Kosovë dhe në rajon në përgjithësi, kanë të bëjnë me përcaktimin/korrigjimin e kufijve, për çka po flasin gjithnjë e më shumë të dy presidentët. Herën e fundit, para një jave, në një forum në Alpbach të Austrisë, presidenti mikpritës, Alexander Van der Bellen, tha se kishte qenë dëshmitar i një momenti historik dhe se ishte i bindur se të dy presidentët janë vërtetë të përkushtuar që të gjejnë një zgjidhje të qëndrueshme që i kontribuon stabilitetit në rajon. Presidenti Vučić shprehu pesimizmin e tij për arritjen e një marrëveshje të qëndrueshme për shkak të pengesave të shumta por me homologun e tij kosovar tha se kishte diçka të përbashkët – “që të dy duam të gjejmë një mënyrë për të arritur një marrëveshje të mundshme”. Nga ana e tij, presidenti Thaçi tha se dëshironte t’i siguronte shtetet fqinje, anëtaret e BE-së, si dhe shtetet e tjera në botë “të mos kenë frikë nga një marrëveshje potenciale e paqës midis Kosovës e Serbisë, qoftë edhe nëse një marrëveshje e tillë nënkupton korrigjimin e kufijve”. “Nëse kjo ndodh,” shtoi ai, “Kosova dhe Serbia nuk do të jenë as të parat, as të fundit që do të korrigjojnë kufijtë për hir të paqës dhe për t’i dhënë fund konfliktit shekullor.“

Nuk e dimë se çka po shkëmbejnë apo tregtojnë dy negociatorët presidencial, as çka po tentojnë të zhbëjnë. Çkado qoftë, ata e nxitën këtë temë, e cila të kujton hapa regresiv. Kosovës iu dha pavarësia si një shtet multietnik evropian, për këtë arsye siguroi edhe njohjet e rëndësishme të cilat i mori, dhe kjo shihej si e ardhmja e saj. Ata mund të mos jenë në gjendje ta zhbëjnë këtë. Këto diskutime nuk janë veç për kufij por edhe për kushtetuta, ambicie politike e personale, stabilitet, ekonomi dhe – ajo që ështe më e rëndësishmja – për jetë njerëzish,” shkruan Joanna Hanson, e New Perspektivës, në blogun e saj me titull “Çfarë ka ndryshuar në kontekstin e dialogut“.

Idenë e tij për korrigjim të kufijve, Presidenti Thaçi e elaboroi pakëz në një intervistë për televizionin publik të vendit, me ç’rast tha se për çdo marrëveshje përfundimtare, qytetarët e Kosovës do ta thonë fjalën e tyre në referendum. Por, në vend janë shprehur mospajtime të shumta me këtë ide të presidentit, përfshirë edhe nga vetë kryeministri, Ramush Haradinaj, i cili e kundërshton ashpër qoftë edhe vetëm shtrimin e kësaj çështjeje në tryezë të bisedimeve në Bruksel. Një përmbledhje më të detajuar të qëndrimeve rreth kësaj teme, New Perspektiva ua sjellë veçmas në rubrikën e rregulltë të monitorimit mujor të medias.

Përndryshe muaji filloi me prononcime rreth asaj se a do të jetë i gatshëm brenda afatit të caktuar katërmujor (4 gusht) projektstatuti i Asociacionit të Komunave me shumicë serbe për hartimin e të cilit ishte ngarkuar i ashtuquajturi Ekip menaxhues.  Në një kumtesë të lëshuar prej tyre u tha se “Ekipi menaxhues është gati që në çdo kohë pas 4 gushtit, me kërkesën e Brukselit, të paraqet tekstin në komitetet për zbatimin dhe para pjesëmarrësve të dialogut në nivelin të lartë, siç parashikohet në marrëveshjet e mëhershme në mes Beogradit dhe Prishtinës”. Shefi i Ekipit teknik të Kosovës në dialog, Avni Arifi, po ashtu tha se “drafti i parë i statutit të Asociacionit të komunave me shumicë serbe pritet të jetë gati deri më 4 gusht,” kur ekipi menaxhues pritej ta dërgonte atë në Bruksel. Afrimi i këtij afati bashkë me spekulimet e skenarët e shumtë se mund të vijë deri te një ndarje territoriale, në veriun e banuar kryesisht me serbë, u reflektua me tendosje të sërishme të situatës. Fillimi i gushtit, shkruan Nevena Radosavljević, “na priti me tregime të reja për luftën dhe ndryshimet e kufijve e pasuan edhe apostrofime politike, të cilat, si edhe abnormalitetet e tjera janë bërë përditshmëri.”

Sidoqoftë, kaloi i gjithë muaji dhe e vetmja gjë që u konfirmua nga Brukseli në lidhje me projektstatutin e Asociacionit ishte se “ende nuk ka ndonjë datë kur do të diskutohet kjo çështje”. Në të kaluarën takimeve të nivelit më të lartë në Bruksel, zakonisht u kanë prirë bisedimet në nivelin teknik. Deri në këtë moment, nuk dihet nëse do të jetë kështu në prag të takimit të presidentëve më 7 shtator.

 

comments

SHARE